تأثیر تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی جهان

 

تأثیر تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی جهان

 
تهاجم روسیه به اوکراین ضمن آسیب به زندگی، معیشت و اقتصاد مردم اوکراین، تلفات چشمگیری بر اقتصاد جهان وارد کرده است و بخش عظیمی از جمعیت جهان، به ویژه در کشورهای در حال توسعه در معرض خطر فزاینده‌ای قرار گرفته‌اند. طبق گزارش سازمان ملل، این بحران باعث ایجاد یک "طوفان کامل" از اختلالات در بازارهای جهانی غذا، انرژی و مالی شده است که زندگی و معیشت میلیاردها نفر در سراسر جهان را تهدید می‌کند. و این علاوه بر چالش‌های جهانی دیگری مانند ویروس کووید ـ 19 و تغییرات آب و هوایی است که در طی سالیان اخیر همه جهان را تحت‌الشعاع خود قرار داده است. 
 
تأثیر تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی جهان


با گذشت بیش از 6 هفته از تهاجم روسیه به اوکراین در تاریخ 24 فوریه 2022، یک چالش جدید دیگر علاوه بر اپیدمی کووید ـ 19 بر مشکلات جهان افزوده شد. جدای از رنج عظیم میلیون‌ها انسان به دلیل فرار از خانه و مرزها و آوارگی و خشونت و تلفات جانی، روانی و مالی، این تهاجم، تأثیرات بسیاری بر اقتصاد و امنیت غذایی جهان نیز گذاشته است. کشورهایی که پیوند اقتصادی، تجاری و مهاجرتی بیشتری با این دو کشور داشتند، آسیب‌های بسیاری را متحمل می‌شوند، بهبود وضعیت اقتصادی ناشی از کووید ـ 19، در کشورهای با درآمد متوسط و پایین سخت‌تر خواهد شد و کشورهای با درآمد پایین از گرسنگی و ناامنی غذایی بیشتری رنج خواهند برد. دیوید بیزلی، رئیس برنامه جهانی غذای سازمان ملل متحد هشدار داد که "فراتر از هر چیزی که از جنگ جهانی دوم دیده‌ایم" این جنگ، یک بحران غذایی ایجاد کرده است که منجر به افزایش قیمت مواد غذایی و کمبود احتمالی در بسیاری از کشورهایی می‌شود که به صادرات روسیه یا اوکراین متکی هستند.


تأثیر تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی جهان

 

چرا تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی در دنیا تأثیر دارد؟
 
اوکراین و روسیه تولید کنندگان عمده مواد غذایی از جمله؛ گندم، جو و ذرت در دنیا هستند و به ترتیب 23/27 و 15 درصد سهم جهانی صادرات ترکیب این سه غله را بین سال‌های 2016 تا 2020، به خود اختصاص داده‌اند. سهم اوکراین از صادرات جهانی جو و گندم در سال 2021 به ترتیب به 14 و 10 درصد و سهم روسیه به ترتیب به 12 و 18 درصد افزایش یافته بود. اوکراین، بزرگترین صادرکننده روغن آفتابگردان در جهان است و روغن دانه، بیش از 40 درصد از کل صادرات اوکراین را تشکیل می‌دهد. 14 درصد صادرات کودهای شیمیایی جهان به روسیه تعلق دارد و طبق گفته بانک جهانی، روسیه نیروی اصلی در بازار انرژی و فلزات جهان است.

تأثیر تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی جهان

هر کدام از این دو کشور 6 درصد سهم بازار جهانی در کالری غذا را تأمین می‌کنند. طبق گفته مدیر اجرایی برنامه جهانی غذای سازمان ملل متحد دیوید بیزلی، اوکراین به تنهایی غذای کافی برای تغذیه 400 میلیون نفر در سیاره زمین را تولید می‌کند. بنابراین وقتی کشاورزان به جای کاشت یا برداشت در زمین‌های کشاورزی خود، در میدان‌های جنگ در حال مبارزه هستند، سرنوشت این منبع مهم غذایی دنیا چگونه خواهد شد؟
 
از سوی دیگر، برنامه جهانی غذا (WFP) برای مبارزه با گرسنگی در دنیا، 50 درصد غلات خود را از اوکراین و روسیه تأمین می‌کند که اکنون به دلیل افزایش چشمگیر هزینه غلات در دنیا، با مشکل مواجه شده است. بنابراین تهاجم روسیه به اوکراین تولید و حمل و نقل غلات و دانه‌ها را در این دو کشور به خطر انداخته و باعث افزایش وخامت شیوع گرسنگی و تهدید امنیت غذایی در دنیا شده است. حتی در فوریه 2022، قبل از تهاجم، به دلیل افزایش تقاضا برای بهبود وضعیت کووید ـ 19 و به دلیل این که بیماری همه گیر، زنجیره تأمین غذا را مختل کرده بود، قیمت مواد غذایی در بالاترین حد خود بود.

تأثیر تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی جهان

جنگ در اوکراین و تحریم‌های متعاقب آن می‌تواند به معنای پایدار ماندن قیمت‌های بالای مواد غذایی باشد. در این میان، کشورهایی که بیشترین وابستگی به واردات مواد غذایی این دو کشور را داشته‌اند، بیشتر در معرض کمبود مواد غذایی و افزایش قیمت‌ها خواهند بود. بانک جهانی می گوید برخی از کشورهای اروپا، خاورمیانه، آفریقا و آسیای مرکزی معمولاً 75 درصد گندم خود را از روسیه و اوکراین تهیه می‌کنند.
 
شاید جایگزینی کشورهای تأمین کننده غلات، راهکاری باشد که بتواند از دامن زدن به مشکلات امنیت غذایی دنیا بکاهد، اما تغییر تأمین کننده از کشورهای نزدیک به کشورهای دورتر، بسیار دشوار و گران خواهد بود و این مسئله در دو برابر شدن قیمت سوخت حمل و نقل و نرخ چارتر در مقایسه با سال گذشته در بسیاری از کشورها، خود را نشان داده است.



چگونه تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی دنیا تأثیر دارد؟
 
محاصره شدن شهرهای کلیدی کشور، بمباران‌های شدید و منزوی شدن مردم، زنجیره تأمین محلی و ملی را دچار اختلال کرده است. بسیاری از مردم در اوکراین با کمبود شدید مواد غذایی، آب و انرژی روبرو هستند. اگر این وضعیت تداوم داشته باشد، سوءتغذیه در سطح کشور اوکراین به وضعیت اضطرار می‌رسد و امنیت غذایی در این کشور با بحران مواجه خواهد شد.

تأثیر تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی جهان

فراتر از شیوع ناامنی غذایی در اوکراین، تهاجم روسیه به اوکراین، از طریق محدودیت‌های دسترسی فیزیکی و آسیب به خانه‌ها، دارایی‌های تولیدی، زمین‌های کشاورزی، جاده‌ها و سایر زیرساخت‌های غیرنظامی، منجر به یک چالش بزرگ و رو به وخامت امنیت غذایی شده و به طور قابل توجهی معیشت را در طول فصل رشد کشاورزی مختل کرده است. اختلال در برداشت زمستانه و کاشت بهاره، در دسترس نبودن نیروی کار کشاورز به دلیل مهاجرت یا مبارزه، کمبود سوخت، اختلال در زنجیره تأمین مواد، رها شدن زمین‌های کشاورزی و عدم دسترسی به آن‌ها، آسیب به محصولات کشاورزی به ویژه رویش بهاره محصولات به دلیل فعالیت‌های نظامی، تخریب زیرساخت‌های سیستم غذایی، بسته شدن بنادر، تعلیق عملیات خرد کردن دانه‌های روغنی و اعمال محدودیت‌ها و ممنوعیت‌های صدور مجوز صادرات برای برخی محصولات زراعی و غذایی، منجر به اختلال در تولید و صادرات بسیاری از مواد غذایی از این کشور شده است.

تأثیر تهاجم روسیه به اوکراین بر امنیت غذایی جهان

بین 20 تا 30 درصد از مناطق زیر کشت غلات زمستانه، ذرت و تخمه آفتابگردان در اوکراین یا بدون برداشت باقی می‌مانند یا در بهار امسال کاشته نمی‌شوند. عملکرد این محصولات نیز به دلیل کمبود کود و آفت کش، احتمالاً تحت تأثیر نامطلوب قرار می‌گیرد.
با توجه به روند حملات روسیه تاکنون، مشخص نیست که با پیشرفت درگیری‌ها در اوکراین، امکان برداشت محصولات، کاشت محصولات جدید یا حفظ تولیدات دامی وجود داشته باشد یا خیر؟
 
 
هرچند، تولید جهانی غذا در سال جاری برای تغذیه جمعیت جهان کافی خواهد بود، اما ممنوعیت صادرات، قیمت‌های بالا و افزایش هزینه‌های حمل و نقل ممکن است کشورهای آسیب پذیر را از تهیه مواد غذایی کافی بازدارد. برای اطمینان از دسترسی جهانی به منابع غذایی کمیاب‌تر و تقویت تولید غلات ضروری، دولت‌ها و سازمان‌های بین‌المللی را موظف به اجرای اقدامات موثرتر می‌کند. 



منابع 

 
نام نویسندهعالمه حریری فر
تاریخ1401/01/26
کلمه های کلیدیامنیت غذایی، تهاجم روسیه به اوکراین




نام و نام خانوادگی:  
پست الکترونیک:  
متن پیام:  
 بازسازی
کد امنیتی :  

عضویت در خبرنامه

جهت عضویت در خبر نامه ایمیل خود را در قسمت روبرو وارد کنید
شما بعد از عضویت در خبرنامه در هر زمان می توانید با وارد کردن ایمیل خود عضویتتان را لغو کنید
لینک های مفید خدمات الکترونیکی شبکه های اجتماعی تماس با ما
تهران خیابان سئول شمالی شهرک سئول خیابان نسترن کوچه دوم شرقی پلاک 2 طبقه اول
تلفن تماس 1 : 88037734 (+9821)
تلفن تماس 2 : 88037834 (+9821)
پست الکترونیک : behsite@gmail.com