درباره ی چاقی

چاقی عبارت است از ذخيره اضافی چربی در بافت چربی به حدی که بر سلامت تاثير نامطلوب بگذارد. برای چاقی کودکان و بزرگسالان بيش از ۴۰ بيماری و تاثير روانی – اجتماعی ذکر شده است. بين  ۲ تا ۱۰% کل بودجه بهداشتی درمانی کشورها برای مسائل مربوط به چاقی هزينه می شود
برای تعيين اينکه آيا فردی چاق محسوب ميشود يا نه بايد مقدار چربی بدن او را اندازه گيری نمود. برای تعيين مقدار چربی بدن روشهای علمی متعددی وجود دارد که عموما گرانقيمت و پيچيده بوده استفاده از آنها نياز به تخصص بالا دارد. ضمنا هنوز در علم تغذيه مقدار دقيقی برای ميزان چربی بدن تعيين نشده تا بر اساس آن بتوان تعيين کرد که هر فرد با داشتن چه مقدار چربی در بدنش چاق محسوب مي شود. بنابراين،‌ برای تعيين وضعيت فرد از نظر ابتلا به چاقي از روشهاي ساده تر مانند مقايسه نمايه توده بدن (BMI)  فرد با اعداد ۲۵ و ۳۰ استفاده مي شود. درمورد كودكان از مقايسه نمايه توده بدن با صدكهاي مرجع استفاده شده و كودكي كه داراي نمايه توده بدني بيش از مقدار صدك 95 مرجع باشد،‌ بعنوان چاق شناخته مي شود.­­

چگونه تعیین کنیم چه کسی چاق است

- برای تعيين اينکه آيا فردی چاق محسوب ميشود يا نه بايد مقدار چربی بدن او را اندازه گيری نمود.
- برای تعيين مقدار چربی بدن روشهای علمی متعددی وجود دارد که عموما گرانقيمت و پيچيده بوده استفاده از آنها نياز به تخصص بالا دارد.
- هنوز در علم تغذيه مقدار دقيقی برای ميزان چربی بدن تعيين نشده تا بر اساس آن بتوان تعيين کرد که هر فرد با داشتن چه مقدار چربی در بدنش چاق محسوب مي شود.
- برای تعيين وضعيت فرد از نظر ابتلا به چاقي از روشهاي ساده تر مانند
مقايسه نمايه توده بدني فرد با اعداد ۲۵ و ۳۰ استفاده مي شود.
 

 

روش هاي ساده تعيين چاقي در بزرگسالان

نسبت دور شکم به دور باسن  كه از تقسيم اندازه دور شکم به سانتيمتر به اندازه دور باسن به سانتی متر محاسبه می شود. چنانچه اين نسبت برای مردان بيش از ۱/۰ و برای زنان بيش از ۰/۹ (برخی ۸۵/0 هم گرفته اند) باشد، نشانه چاقی شکمی است. اين نسبت برای تعيين عوامل خطر بيماری های قلبی – عروقی مردان مناسبتر است.
نسبت دور شکم به قد كه از تقسيم اندازه دور شکم به سانتيمتر به اندازه قد به سانتيمتر بدست می آيد. هرچه اين نسبت از ۰/۵ بيشتر باشد نشانه چاقی شکمی است.

روش ساده تعيين چاقي در كودكان

نسبت وزن به قد كه بهترين اين نسبت ها BMI است و مهمترين عامل افزايش آن، چربي اضافي بدن است. در بزرگسالان داشتن نمايه توده بدني كمتر از ٢٠ را لاغري، بيش از ٢٥ را اضافه وزن‏، و بيش از ٣٠ را چاقي محسوب مي كنند. در كودكان استانداردهاي مختلف براي تعيين وضع تغذيه بر اساس اين نمايه وجود دارد كه داشتن BMI بزرگتر از صدك 85 استاندارد سن و جنس را براي كودكان تا 18 سالگي، چاقي محسوب مي كنند.

عوامل مرتبط با چاقي

در كودكان عواملي از قبيل چاقي والدين و سابقه چاقی در خانواده، نخوردن يا مدت كوتاه خوردن شير مادر، شروع زود غذاي كمكي، خوردن غذاهاي فوري و هله هوله، نوشيدن نوشابه، دريافت زياد درشت مغذی ها، سرعت بالای غذا خوردن، خواب کم، وزن زياد هنگام تولد، به دنيا آمدن در فصل سرد، تحصيلات كم والدين، تماشای زياد تلويزيون و کمی فعاليت بدني با چاقي ارتباط نشان داده اند. برخي از همين عوامل از قبيل دريافت زياد غذا و سرعت بالاي غذا خوردن به همراه كمي فعاليت بدني در ايجاد چاقي بزرگسالان نقش دارند.


 

کاهش وزن، پيشنهادهاي موثر در تغييرعادات غذايي

به کمک مجموعه ای از رژيم کم کالری / کم چربی، افزايش فعاليت فيزيکی، و تغييرات رفتاری می توان وزن را کم کرد.

از جمله:


 - هميشه غذا در يك اطاق و در يك مكان مشخص آن اطاق مصرف شود. صحبت کردن مانعی ندارد و غذا خوردن بايد تبديل به فعاليت صرف گردد
- بدون جهت غذا خورده نشود مثلا وقتي ديگران غذا می خورند، بخاطر همراهی با آنها نبايد غذا خورده شود.
- هميشه انواعي از غذاهاي كم كالري مانند سبزي هاي تازه در دسترس باشد تا به عنوان ميان وعده استفاده شود.
- اطرافيان و والدين بايد در كنترل مقدار غذاي مصرفي به کودک كمك نمايند و هنگامی که فرد زياده از حد نمي خورد، او را تشويق کنند.
 - غذا طوري تهيه شود كه كم باشد ولي زياد به نظر برسد. از بشقاب كوچك استفاده شود و غذا ريزريز شده و در بشقاب پخش گردد. غذاهاي اضافي ديگري روي ميز نباشد و هرچه زودتر ميز غذا ترك شود
.





- سرعت غذا خوردن كاهش يابد. هر لقمه غذا براي مدتي طولاني جويده شود. هميشه از يك كارد، چنگال و يا قاشق براي صرف غذا استفاده شده و در زماني كه دهان پر از غذا است اين وسايل در بشقاب قرار گيرند. بعد از اين كه يك لقمه قورت داده شد، لقمه بعدي برداشته شود. ثلا وقتي ديگران غذا می خورند، بخاطر همراهی با آنها نبايد غذا خورده شود.
- هميشه انواعي از غذاهاي كم كالري مانند سبزي هاي تازه در دسترس باشد تا به عنوان ميان وعده استفاده شود.
- اطرافيان و والدين بايد در كنترل مقدار غذاي مصرفي به کودک كمك نمايند و هنگامی که فرد زياده از حد نمي خورد، او را تشويق کنند.
 - غذا طوري تهيه شود كه كم باشد ولي زياد به نظر برسد. از بشقاب كوچك استفاده شود و غذا ريزريز شده و در بشقاب پخش گردد. غذاهاي اضافي ديگري روي ميز نباشد و هرچه زودتر ميز غذا ترك شود.
- سرعت غذا خوردن كاهش يابد. هر لقمه غذا براي مدتي طولاني جويده شود. هميشه از يك كارد، چنگال و يا قاشق براي صرف غذا استفاده شده و در زماني كه دهان پر از غذا است اين وسايل در بشقاب قرار گيرند. بعد از اين كه يك لقمه قورت داده شد، لقمه بعدي برداشته شود.

 
نام نویسندهدکتر احمد رضا درستی
تاریخ1399/10/17
کلمه های کلیدی




نام و نام خانوادگی:  
پست الکترونیک:  
متن پیام:  
 بازسازی
کد امنیتی :  

عضویت در خبرنامه

جهت عضویت در خبر نامه ایمیل خود را در قسمت روبرو وارد کنید
شما بعد از عضویت در خبرنامه در هر زمان می توانید با وارد کردن ایمیل خود عضویتتان را لغو کنید
لینک های مفید خدمات الکترونیکی شبکه های اجتماعی تماس با ما
تهران خیابان سئول شمالی شهرک سئول خیابان نسترن کوچه دوم شرقی پلاک 2 طبقه اول
تلفن تماس 1 : 88037734 (+9821)
تلفن تماس 2 : 88037834 (+9821)
پست الکترونیک : behsite@gmail.com