پروبیوتیکها میکروبهای سلامتی
تاریخچه کشف، تولید و استفاده از فراورده های تخمیری حاصل از شیر، به ده هزار سال قبل از میلاد مسیح در خاورمیانه شامل بالکان و در اقوام آریایی مستقر در سرزمینهای ایران و ترکیه امروزی باز می­گردد. اولین بار توسط دانشمند بیولوژیست روسی، "ایلیا ایلیچ مچینکف" برنده جایزه نوبل در سال 1900 میلادی ابداع شد. او بارها گزارشاتی مبنی بر دلایل عمر طولانی روستائیان ساکن بالکان را که مصرف مداوم و فراوانی از محصولات تخمیری داشتند ارایه نمود. تاکید وی، مرتبط با حضور ارگانیسم­های زنده در این فراوری بود. این تکنولوژی ساده و بی ­دردسر صنعت غذایی، در طول جنگ جهانی دوم به اروپا راه یافت. بعدها به مجموعه ارگانیسم­هایی که علاوه بر دخالت در فرایند تخمیر، سبب حفظ سلامت و تثبیت میکروفلور دستگاه گوارش می ­شوند عنوان "پروبیوتیک" اعطا شد. شروع روش "پروبیوتیک درمانی" از سال 1925 با ایجاد تحول در صنایع تولید لبنیات بخصوص ماست­ سازی آغاز گردید و درسالهای1997-1938 بصورت کاملا مدرنیزه و امروزی درآمد 
 از مزایای بالقوه پروبیوتیک­ها در سلامت میزبان می توان به مواردی مانند کاهش استعداد به عفونت­ها شامل اسهال عفونی در کودکان و بچه­ ها به ویژه اسهال ناشی از روتاویروس­ها ، عفونت­های ادراری تناسلی و عفونت­های دهانی_حلقی ، پیشگیری و درمان تظاهرات آلرژیک ، درمان عدم تحمل لاکتوز، تنظیم فشارخون و میزان کلسترول سرم، درمان بیماریهای قلبی-عروقی و سرطان­ها ، رفع عوارض ناشی از مصزف بیش از حد آنتی­بیوتیک­ها (نظیر اسهال) و به­ویژه ظهور مقاومت باکتریایی می­باشد .
یک باکتری پروبیوتیک ممکن است پاتوژن­های مختلف را با مکانیسم­های متفاوتی مهار کند. مهمترین مکانیسم­ های اثر پروبیوتیک­ها بصورت زیر می ­باشد:
  1. تولید ترکیبات مهارکننده:
پروبیوتیک­ها مواد مختلفی را تولید می­ کنند که هم بر باکتری­های گرم ­مثبت و هم گرم ­منفی اثر مهارکننده دارند. این ترکیبات شامل: اسیدهای آلی نظیر استات، پروپیونات و بوتیرات، H2O2 و ترکیبات باکتریوسین است. این مواد نه تنها تعداد سلولهای زنده پاتوژن را کم می ­کنند، بلکه ممکن است متابولیسم باکتری­ها یا تولید سموم آنها را نیز تحت تاثیر قرار دهند .
  1. رقابت بر سر جایگاه ­های اتصال
بسیاری از پاتوژن­های روده­ ای برای استقرار در روده و ایجاد بیماری باید بتوانند به دیواره روده متصل شوند. احتمالا پروبیوتیک­ها با افزایش موسین­ های روده ­ای از اتصال اشریشیاکلای بیماری­زا به جداره روده جلوگیری می­ کنند .
  1. رقابت برای مواد غذایی
پروبیوتیک­ها احتمالا از مواد غذایی که مورد مصرف باکتری­های بیماری­زا قرار می­ گیرند، استفاده می ­کنند .
  1. از بین بردن گیرنده­ های سموم
مکانیسم فرضی که ساکارومایسس بولاردی، جانوران را بر علیه بیماری روده­ای ناشی از کلستریدیوم دیفیسل محافظت می­ کند از بین بردن گیرنده ­های سموم در مخاط روده است 
  1. تعدیل سیستم ایمنی:
پروبیوتیک­ها در سطوح متعددی بر روی سیستم ایمنی تاثیر می­ گذارند که از جمله می ­توان افزایش سطح سایتوکاین­ها و ایمونوگلوبولین­هاآ افزایش تکثیر سلول­های مونونوکلئاز، فعال کردن ماکروفاژها، افزایش فعالیت سلول­های Natural Killer، تعدیل خودایمنی و تحریک ایمنی در برابر باکتری­های بیماری­زا و پروتوزوآها را نام برد .
در سال ‏های اخیر تحقیقات گسترده ­ای در دنیا بر روی پروبیوتیک­ها و نقش آنها در سلامتی انسان، دام ­وطیور و آبزیان انجام شده است. نتایج این تحقیقات نشان­دهنده اثرات مثبت غذاها و مکمل های پروبیوتیک در سلامت است.از این رو مي ­توان نتيجه گرفت كه پروبيوتيك­ها پتانسيل خوبي دارند تا به ­عنوان يك استراتژي جديد در افزایش سلامتی و همچنین پیشگیری و بهبود بیماریها معرفي شوند. امید است در کشور ما نیز با تکیه بر دانش محققان این حوزه و بومی­ سازی این تکنولوژی، گام موثری در جهت اعتلای علمی و صنعتی این مرز و بوم برداشته شود.
نام نویسندهمریم تاج آبادی ابراهیمی، دکترای تخصصی میکروبیولوژی، هیات عملی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی;شبنم ایران نژاد کارشناس ارشد میکروبیولوژی
تاریخ1397/08/25
کلمه های کلیدیپروبیوتیک, سلامتی, مکانیسم عمل


برای ارسال نظر باید ابتدا با نام کاربری خود به سایت وارد شوید.


نام و نام خانوادگی:  
پست الکترونیک:  
متن پیام:  
 بازسازی
کد امنیتی :  

عضویت در خبرنامه

جهت عضویت در خبر نامه ایمیل خود را در قسمت روبرو وارد کنید
شما بعد از عضویت در خبرنامه در هر زمان می توانید با وارد کردن ایمیل خود عضویتتان را لغو کنید
لینک های مفید خدمات الکترونیکی شبکه های اجتماعی تماس با ما
تهران خیابان سئول شمالی شهرک سئول خیابان نسترن کوچه دوم شرقی پلاک 2 طبقه اول
تلفن تماس 1 : 88037734 (+9821)
تلفن تماس 2 : 88037834 (+9821)
پست الکترونیک : behsite@gmail.com